Computerclub.K33S.nl: C

Welkom!

De Computerclub bestaat momenteel uit 27 pagina's. Voor elke letter van het alfabet een pagina en de Home-pagina voor alles wat niet met een letter begint.

C

Een hogere programmeertaal die is ontwikkeld door Brian Kernighan en Dennis Ritchie in de Bell Labs. Met deze programmeertaal kunnen programmeurs code schrijven die kan worden gecompileerd en daarna uitgevoerd op diverse typen computers. Het programmeren in C wordt gezien als een kruising tussen een kunst en een wetenschap.

CA

Certification Authority.

CA-certificaat

Certificaat voor de publieke sleutel van een CA, uitgegeven door een andere CA. In het geval van de root-CA geeft de CA een certificaat voor zichzelf uit: het root-certificaat.

Cache

Een klein en snel buffergeheugen (in de processor, op het moederbord en op de harde schijf), waarmee snelheidswinst is te behalen. Het cache-geheugen slaat opgevraagde gegevens tijdelijk op, zodat deze bij opnieuw opvragen sneller beschikbaar zijn.

Cachegeheugen

Extra processorgeheugen: Ingebouwd, onderdeel van de processor (Level 1), Gekoppeld via BackSide Bus, naast de verwerkingseenheid maar wel op dezelfde chip (Level 2) en op het moederbord geplaatst (Level 3).

CAN

City Area Network

CAO

Certification Authority Operator.

Cathode Ray Tube

CRT, traditionele monitor voor een computer die dezelfde techniek gebruikt als een gewoon televisietoestel.

CC

Carbon Copy: CC-geadresseerden krijgen een kopie van je e-mail; als de ontvangers de moeite willen nemen de kop (header) helemaal te lezen, zien zij wie de andere ontvangers zijn.

CD

Carrier detect (Kiestoon waarneming)

cd

Change directory, commando om naar een andere directory te gaan. Bijvoorbeeld: cd Mail. Je gaat terug naar de bovenliggende directory met cd .. (twee punten). Met cd zonder argumenten keer je terug in de homedirectory.

CDPD

Cellular Digital Packet Data, de meest gebruikte methode om gegevens over draadloze koppelingen te verzenden. CDPD werkt vooral met het radiospectrum van 2,4 GHz.

CD-recordable

CD-R, eenmalig te beschrijven compactdisc.

CD-ROM

Compact Disk Read Only Memory. Een medium voor optische gegevensopslag, waarbij de gegevens met een laserstraal kunnen worden geraadpleegd.

Celeron

De Celeron is de goedkope uitvoering van de Pentium. De kloksnelheid is lager dan die van de Pentium 4 en er is minder cachegeheugen aanwezig. De nieuwste versies hebben dezelfde penstructuur als de Pentium 4 en passen dus ook op dezelfde moederborden. De oudere series van de Celeron hebben 370 pennetjes in een vierkant en maken net zoals de Pentium III gebruik van een S370 processorvoet.

central processing unit

Centrale verwerkingseenheid (CVE).

Centrale verwerkingseenheid

Nederlands voor central processing unit (CPU).

Certificaat, digitaal

Een bestand, dat door een daartoe aangestelde organisatie wordt verstrekt, aan de hand waarvan de afzender van gegevens die via het netwerk worden verzonden kan worden geïdentificeerd. Ook bekend als validatiecertificaat.

Certificaathouder

Rechtmatige eigenaar van een certificaat met publieke sleutel(s).

Certificate Policy (CP)

Stelsel van regels dat de toepasbaarheid beschrijft van een certificaat voor een bepaalde gemeenschap of een klasse van toepassingen met gemeenschappelijke beveiligingseisen. Een CP kan bijvoorbeeld aangeven of een bepaald type certificaat te gebruiken is voor authenticatie van EDI transacties binnen een gegeven prijsklasse.

Certificate Revocation List (CRL)

Lijst van ingetrokken en onbruikbare certificaten, periodiek geactualiseerd.

Certificatiepad

Geordende keten van certificaten waarmee een relying party de geldigheid van een digitale handtekening kan verifiëren, te beginnen bij het certificaat met de digitale handtekening, en eindigend bij de uitgevende CA.

Certification Practice Statement (CPS)

Gedetailleerde beschrijving van de procedures die een Certification Authority hanteert bij de uitgifte van certificaten.

CGI script

Common Gateway Interface dient om dynamische informatie weer te geven op webpagina's.

Channel Definition Format (CDF)

Een technologie die Web-casting in Internet Explorer mogelijk maakt. CDF voorziet in een index met bronnen die beschikbaar zijn bij een kanaal en een schema voor het bijwerken van het kanaal op de lokale computer.

Chanop

Channel operator, kanaakbeheerder: in IRC is de channel operator verantwoordelijk voor de gang van zaken op een kanaal. De chanop kan mensen die zich niet aan de regels houden, 'eruit gooien'.

Chatroom

Online ontmoetingsplaats met getypte berichten, vaak rond een thema.

Cheapernet

10BASE-2 Ethernet.

Checksum

Een deel van een pakketheader dat de ontvanger laat zien dat een pakket niet is beschadigd tijdens de reis via een netwerk. Een checksum is een getal dat steeds opnieuw wordt berekend op basis van de grootte van het pakket. Als de checksum niet klopt, gooit de ontvangende computer het pakket weg en vraagt vervolgens de afzender het pakket nogmaals te verzenden.

Chip, RFID

De RFID-chip ie een uiterst kleine platte chip (kleiner dan een rijstkorrel) die bijvoorbeeld in kleding en bankbiljetten geplaatst kan worden en geladen kan worden met de kenmerken van het product. De chips zijn met radiogolven (RF = radio frequency) op afstand afleesbaar.

Chipset

Ondersteunende chips die bij elkaar horen. De chipset is de verbinding tussen processor, geheugen, aansluitingen en randapparaten. De chipset op het moederbord stuurt de USB-roothub (de eerste laag) aan. De huidige chipsets kennen al meerdere roothubs.

Chipsets, functies van

De chipset heeft drie belangrijke functies:
* system controller (northbridge)
* memory controller (northbridge)
* peripheral controller (southbridge)

Chiptrekkers, functies van

Chiptrekkers zijn bedoeld om chips te verwijderen uit de omklemming van de chipvoet zonder de pennen te verbuigen.

CHS-adressering

CHS-adressering (cylinder-head-sector) geeft de fysieke formatering van een harde schijf aan.

CIDR

Classless Internet Domain Routing. Een methode waarbij een blok netwerk-ID's als een afzonderlijk geheel kan worden behandeld.

cilinder

EEN bepaald spoor van alle schijfzijden van een harde schijf.

CIR

Committed Information Rate, een garantie van een provider van een digitale telefoonlijn (meestal het telecombedrijf) die de traagste gegevensoverdracht aangeeft die je nog moet accepteren. CIR is meestal de helft van de officiele snelheid van de lijn. Een frame-relaylijn van 128K heeft vaak een CIR van 64K, ofwel 50% van de bandbreedte.

CISC

Staat voor Complex Instruction Set Computer. Dit type processor kent een groot aantal soorten instructies waardoor de machinecode voor deze processors relatief simpel is.

Client

Een computer die gebruikmaakt van voorzieningen die worden gedeeld door servers via het netwerk.

Client-server

Een netwerk waarin de gegevensverwerking wordt verdeeld tussen een server (aanbieder van diensten) en een client (gebruiker van diensten), die elk specifieke rollen hebben. Duidt ook netwerken met toegewijde servers aan. Peer-to-peer is het tegenovergestelde van client-server.

Cloudcomputing

Cloudcomputing is een verzamelterm voor online-applicaties en diensten die via een webbrowser worden geleverd. De applicaties en de servers waarop gegevens worden opgeslagen draaien vaak op verschillende datacenter-locaties.

Cluster

Een bepaald aantal sectoren die middels de opdracht format zijn gegroepeerd. Het aantal wordt bepaald door de grootte van het logische station. Een cluster is de kleinste eenheid voor het opslaan van bestanden.

Clustering

Het samenvoegen van diverse servers in een netwerk, zodat wanneer een server uitvalt, andere servers de taken naadloos overnemen.

CMOS

Complementary Metal-Oxide Semiconductor, het RAM-gedeelte van het BIOS. In dit geheugen kunnen de gewenste instellingen vastgelegd worden. Dit geheugen wordt van stroom voorzien door de batterij op het moederbord, deze batterij word ook wel een knoopcel genoemd. CMOS heeft weinig stroom nodig om zijn inhoud langdurig te bewaren. Als de computer wordt uitgeschakeld blijft de inhoud van het CMOS bewaard dankzij stroom uit de batterij.

CMS

Contentmanagementsysteem. Een systeem om de inhoud van een webpagina bij te werken zonder direct aan de code of de structuur van de pagina te sleutelen.

CO (Central Office)

Een voorziening voor lokale telefoongesprekken. Binnen de CO worden de lijnen van abonnees gekoppeld aan een switch waarmee men voor lokale en interlokale gesprekken met elkaar verbonden kan worden.

Coaxkabel

Een kabel met twee geleiders, met een vaste koperen kern en een gevlochten koperen geleider daaromheen. Coaxkabel wordt gebruikt voor 10BASE-2-netwerken en lijkt op de kabels die worden gebruikt voor kabel-tv.

Coderen

Encryptie. Een manier om gegevens onleesbaar te maken zodat deze beschermd zijn tegen gebruik door onbevoegden, met name in netwerken en wanneer de gegevens op magnetische media worden opgeslagen.

Cold docking

Het koppelen van een apparaat aan een computer waarbij de computer moet zijn uitgeschakeld. Ook ontkoppelen in deze situatie wordt cold docking genoemd.

Collect & return-garantie

Dit betekent een haal- en brengservice voor je defecte pc. Kan handig zijn als je geen auto hebt, of als parkeren in de buurt van de winkel moeilijk is. Vaak vermelden bedrijven overigens een 'carry-in'-garantie. In dat geval moet je zelf met je pc gaan sjouwen.

Collision domain

Een groep computers die communiceert op EEN netwerkkabel. Elke computer in een collision domain luistert naar elke andere computer in hetzelfde domein. Elke computer kan alleen gegevens verzenden als er geen andere computer gegevens verzendt.

Combo(drive)

Een cd-speler/brander en dvd-speler/brander in EEN drive.

commandoprocessor Shell

Deze is bij Windows de standaard door Microsoft geleverde Shell, bij Linux kunnen verschillende al dan niet grafische commandoprocessors gebruikt worden.

Common Gateway Interface (CGI)

Een interface aan de kant van de server voor het initialiseren van softwareservices. Een reeks interfaces die bepaalt hoe een Web-server met software op dezelfde computer communiceert.

Compiler

Een programma dat de broncode die een programmeur schrijft omzet in machinetaal. Machinetaal bestaat uit een reeks instructies die een computer kan uitvoeren. Compilers zijn synoniem met UNIX. Bijna elke variant van UNIX bevat tenminste een C-compiler, maar tegenwoordig ook vaak een C++-compiler. Er zijn compilers voor vele programmeertalen.

Compressed Volume File (CVF)

Een bestand waarin een gecomprimeerd station ligt besloten. Dit bestand heeft de kenmerken Read-Only, Hidden en System.

Compressie

Techniek om de bestandsgrootte terug te dringen.

Comprimeren

Een bestand kleiner maken door het te coderen.

computerkasten soorten

* Desktop: ligt plat op het bureau. Bovenop kan de monitor staan.
* Minitower/miditower: staat meestal op het bureau naast de monitor.
Tower: staat naast het bureau, heeft veel ruimte voor uitbreidingen.
* 19 inch rack kasten: voor plaatsing in serverruimte. De hoogte wordt aangegeven in U. (1 U = 1,75 inch, ongeveer 4,4 cm.)
* Speciale kasten met extra aandacht voor vormgeving of geschikt voor gebruik in veeleisende omgevingen.

Concentrator

Ook bekend ald hub of MAU. Een concentrator vergroot de stabiliteit van een netwerk door ervoor te zorgen dat het netwerk niet uitvalt als een kabel een fout vertoont.

Condensator

Een condensator (capacitor) slaat elektrische lading op. In pc's worden condensators gebruikt om korte tijd de stroomtoevoer naar onderdelen te reguleren. Hierdoor wordt de stroomtoevoer afgevlakt. Condensators kunnen ook na uitschakeling van het apparaat nog lange tijd stroom vasthouden en moeten ontladen worden met een weerstand voordat men ze vervangt.

Configuratiebeheer

De kunst er vanaf een centrale console voor te zorgen dat werkstations van gebruikers over de juiste hardware en software beschikken en dat deze zijn ingesteld volgens bedrijfsnormen.

Conflict

In netwerktermen treedt een conflict op wanneer twee computers tegelijk proberen gegevens te verzenden via dezelfde netwerkkabel. Beide computers bemerken het conflict, stoppen met de verzending en wachten een willekeurige tijd voordat ze het opnieuw proberen.

connectors aansluiten

Bij ATX-moederborden is er slechts een aansluitpunt met twee rijen aansluitingen. De aansluiting is zodanig ontworpen dat de steker van de netvoeding er maar op EEN manier in past. Voor de Pentium 4 wordt een nieuw soort ATX-voeding gebruikt, waarbij naast de ATX-steker er een tweede vierpolige steker aangesloten moet worden. Op oudere systemen is dit de AT-voeding. Deze bestaat uit een rij van twaalf contacten. Hierop moeten twee stekers van de netvoeding worden aangesloten. Vaak staat op die stekers een kenmerk, respectievelijk P8 en P9. Deze stekers lijken hetzelfde, maar mogen absoluut niet verwisseld worden. De juiste methode is om de stekers met de zwarte draden naast elkaar, dus in het midden, aan te sluiten. De netvoeding bevat ook aansluitingen voor randapparaten. Deze zijn vierpolig. De buitenste draden leveren respectievelijk 12 volt (rood) en 5 volt (geel). De middelste twee draden zijn zwart.

CONOPS

Concept Of Operations.

contention protocol

Bij contention kan ieder netwerkstation op elk moment berichten over het netwerk gaan sturen. Komen verschillende berichten elkaar tegen, dan ontstaat er een botsing en worden deze berichten vernietigd. Er gaat een melding terug naar de verzendende computer dat het bericht niet aangekomen is en na een variabele wachttijd verzendt de computer het bericht opnieuw.

Contextmenu

Muismenu, als u met de rechtermuisknop klikt komt er een menu tevoorschijn dat specifieke opties biedt voor het onderdeel waarop geklikt is.

Contrast

De verhouding tussen het donkerste en lichtste puntje van een monitor, uitgedrukt in een getalsverhouding als bijvoorbeeld 500:1. Hoe hoger het eerste getal, des te beter het contrast. De betere beeldschermen hebben een contrast van 600:1 en 700:1.

Control bus

Via de control bus zorgt de systeemklok voor de timing van de microprocessor. De control bus zorgt verder voor signalen naar en van het interne geheugen (lezen en schrijven) en naar en van de uitbreidingskaarten (I/O lezen en I/O schrijven).

Control Unit

De Control Unit (CU) stuurt rekenopdrachten naar de ALU en ontvangt de aantwoorden terug. De Control Unit stuurt alleen maar bewerlingen heen en weer, maar kan niets vasthouden, hiertoe dienen de registers in de microprocessor.

Cookie

Een bestand dat via het protocol HTTP door een server of script op een client wordt achtergelaten en waarin zich statusinformatie bevindt. Een cookie is een bestand waarin informatie ligt opgeslagen over het bezoek van de gebruiker aan een Web-pagina. Aan de hand van dit bestand weet de server wat de gebruiker de vorige keer op de desbetreffende Web-locatie heeft gedaan.

cp

Bestanden kopieren (in Linux): cp bestand.txt kopie.txt
Directory kopieren: cp -r map/ nieuwemap
De -r staat voor recursive, wat betekent dat het commando werkt op bestanden in de directory's en ook weer in subdirectory's daarvan enzovoort.

CP

Certificate Policy.

CPS

Certification Practice Statement.

CPU

De centrale verwerkingseenheid (Central Processing Unit) van een computer, ook bekend als processor. Deze microchip is het reken- en verwerkingshart van de computer. De CPU interpreteert instructies en voert deze uit.

Cracker

Iemand die illegaal toegang zoekt tot andermans computersysteem. Ook een hacker of inbreker genoemd.

CRL

Certificate Revocation List

Cross-certificering

Proces wederzijdse erkenning tussen twee CAs van elkaars certificaten; CA1 geeft een CA-certificaat uit met de publieke sleutel van CA2, en vice versa.

CSMA/CD

Carrier Sense Multiple Access/Collision Detection, de manier waarop computers gegevens uitwisselen in Ethernet-netwerken.

CSS

Cascading Style Sheet. Mechanisme om webpagina's te voorzien van een stijl (lettertypes, kleuren, etc.). Door die informatie op te slaan in een enkel bestand in plaats van in elke webpagina van de website worden pagina's kleiner en kan het uiterlijk van de website centraal aangepast worden.

CSU/CDU

Channel Service Unit/Data Service Unit, een apparaat dat lokale netwerkpakketten omzet in pakketten die kunnen worden verstuurd via een WAN.

CTS

Clear to send (Start verzending)

CU

Control Unit

Cue

Bestand met informatie over een CD of DVD.

CVE

Centrale Verwerkings-eenheid (CPU)

Cyber-

Een voorvoegsel dat het gebruik aanduidt van de computers en netwerken die internet vormen, zoals in cyberspace of cybercop. Als je het los gebruikt, is het een afkorting voor cybersex, wat verwijst naar losbandige conversaties online.